Aruz Vezni ve Kalıpları

Aruz vezni ve kalıpları... Divan edebiyatı... Divan şiiri... Aruz ölçüsü... Şiir... Türk şiiri... Klasik şiir... Klasik Türk şiiri... Detaylar Butik Kitap'ta...

27 Apr 2022 Genel 25385

Aruz vezni

Aruz vezni tefilelerden oluşmaktadır. Kalıbın her bir parçasına “tefile” ya da “cüz” adı verilir. Heceleme vezni bulma konusunda oldukça önemlidir. Hecenin son harfi ünlüyle bitiyor ise bu hecelere açık; ünsüz ya da huruf-ı illet denilen “û, â, î” ile bitiyor ise bu hecelere kapalı hece adı verilir. Açık heceler “.” ya da “+”, kapalı hecelerse “-“ ile gösterilmektedir.

Ayın ile hemzeyle biten heceler bulunuyorsa bunlar kapalı hecedir.
Fakat yukarıdaki maddede belirttiklerimiz yalnızca şiir için geçerlidir. Aruz kalıplarında geçerli değildir.
Dize sonlarındaki heceler daima kapalıdır.
Dize sonlarında aruz hatası aranmamaktadır.

Aruz kalıpları

16’lılar

Mefâîlün / Mefâîlün / Mefâîlün / Mefâîlün (. _ _ _ / . _ _ _ / . _ _ _ / . _ _ _ )

Mefâilün/ Mefâilün/ Mefâilün/ Mefâilün (._ . _/._ . _/._ . _/._ . _)

Müstef’ilün / Müstef’ilün / Müstef’ilün / Müstef’ilün (_ _ . _ / _ _ . _ / _ _ . _ / _ _ . _ )

Müfteilün/ Müfteilün/ Müfteilün/ Müfteilün (_ . . _ /_ . . _ /_ . . _ /_ . . _ )

15’liler

Fâilâtün / Fâilâtün / Fâilâtün / Fâilün (_. _ _ / _ . _ _ / _ . _ _ / _ . _ )

Feilâtün (Fâilâtün) / Feilâtün / Feilâtün / Feilün (Fa’lün) [. . _ _ (_ ._ _)/ . . _ _ / . . _ _ /. _ _ ( _ _ )]

Mefâilün / Feilâtün / Mefâilün / Feilün (Fa’lün) [. _ . _ / . . _ _ / . _ _ _ / _ . _ ( _ _ )]

Mefâîlün/ mefâîlün/ mefâîlün/feûlün (. _ _ _/. _ _ _/. _ _ _/. _ _)

14’lüler