Fıkra Nedir? Edebiyat Türlerinden Fıkra
Fıkra nedir? Edebiyat türlerinden fıkranın özellikleri nelerdir? Fıkralar niçin söylenir? Fıkra türleri nelerdir? Güldürücü fıkralar ile gazete köşe yazısı olan fıkralar arasında bir benzerlik var mıdır? Butik Kitap, bugün fıkra konusunu ele alacak.
Fıkra nedir? edebiyat türlerinden fıkra
Anonim halk edebiyatı ürünlerinden biri olan fıkra, Türk toplumu tarafından çok sevilmekte ve dost meclislerinde, arkadaşlık ortamlarında, söz arasında anlatılmaktadır. Fıkralar, halk edebiyatında düz yazı türleri arasında yer alır. Türk Dil Kurumu çevrimiçi Türkçe sözlükte fıkra birkaç ayrı tanımla yer almaktadır. Güldürme işlevine sahip olan fıkralar şu şekilde tanımlanmaktadır:
"Kısa ve özlü anlatımı olan, nükteli, güldürücü hikâyecik"
Halkın içinde bulunduğu durumu anlatan, sosyal sorunlara işaret eden, bireysel konular üzerinde duran, bir şahıs etrafında dönen ama en önemlisi güldürmeyi amaçlayan fıkraların ders verme gibi bir işlevi de vardır. Özellikle Nasrettin Hoca fıkraları, bu işlevi hakkıyla yerine getirir.
Fıkraların özellikleri nelerdir?
Fıkraların bazı özellikleri vardır, şimdi kısaca ve maddeler halinde bunları verelim:
- Düz yazı formuna sahiptir.
- Güldürme işlevi bulunmaktadır.
- Sosyal konular üzerinde yoğunlaşmaktadır.
- Eleştiri yapmaktadır.
- Sonradan değişebilir, orijinal şekliyle kalmaz.
- Günümüzde insanlar fıkra uydurmaktadır.
Bütün bu özellikleri ile fıkra halkın farklı düzeylerdeki duyarlılıklarını aktaran, özellikle eleştiri yapmalarını sağlayan bir araç olarak işlev görmektedir.
Gülünç fıkralar ve gazete köşe yazısı olan fıkralar
Fıkra nedir, diye soranlar için insanları eğlendirmek için söylenen fıkralar ile gazete köşe yazısı olan fıkralar arasındaki farkları söyleyelim. Gazete köşe yazısı olan fıkraların tanımı Türk Dil Kurumu'nun çevrimiçi Türkçe sözlüğünde şu şekilde yer almaktadır:
"Köşe yazısı."
Yazarların gündelik olaylarla ilgili fikirlerini ifade etmek üzere yazdığı yazılar, "fıkra" olarak adlandırılır. Bu fıkralar, düşünce yazılarıdır, oysa güldürme işlevine sahip olan fıkralar anonim ve hikaye standartlarında ürünlerdir. İkisi arasında isimleri dışında herhangi bir benzerlik yoktur. Hatta düz yazı olmalarının haricinde hiçbir benzerliğe de sahip değillerdir.
