Hümanizm Nedir? Özellikleri Nelerdir?

Hümanizm nedir? Özellikleri nelerdir? Edebiyat akımları... Edebi akımlar... Yazınsal akımlar... Yazın akımları... Akımlar... İnsancıllık... Rönesans... Detaylar Butik Kitap'ta...

17 Mar 2022 Genel 1254

Hümanizm nedir? Özellikleri nelerdir?

Türk Dil Kurumu'nun çevrimiçi Türkçe sözlükte "insancıllık" şeklinde tanımlanan hümanizm, Antik Yunan edebiyatını merkeze alır. İnsanı tek ve en yüksek değer olarak gören, insanın tabiatüstü sahaya hiç başvurmaksızın akli olarak yaratıcı olabileceğini ifade eden, insanın hürriyetini öne çıkaran felsefi ve edebi akımdır. İlk izleri XIV. asırda İtalya’da beliren ve Dante, Petrarca, Boccaccio ile ortaya çıkan hümanizm, XV. asırda İspanya, Portekiz, Fransa, İngiltere ve Almanya’ya sıçramıştır. Hümanist sanat ve edebiyat anlayışının ana nitelikleriyse şöyledir:

  • Antik Yunan ve Latin yazınını örnek alır.
  • Bireyi sanatsal eserlerin konusu yapar.
  • Bütün insanları kucaklar yani evrenseldir.
  • Üst düzey insanlara yani aristokratlara aittir.
  • Dil, biçem ve biçim endişesi taşır.

Hümanist yazarlar ve yapıtları şöyledir:

Dante (İlahi Komedya), Petrarca (Canzoniere), Boccaccio (Decamerone), Rabelis (Pantagruel), Montaigne (Denemeler), Cervantes (Don Kişot), Shakespeare (Yanlışlıklar Komedisi, Venedik Taciri, Romeo ve Juliet, Julius Casesar, Machbeth, Othello)

Örnek netin:

SONE

Kırlardayım, yalnız ve düşünceli;

Yürüyorum, yaşvaş, ölçülü ve ağır;

Kumlarda belki insan izi vardır

Üstlerine basmadan yürümeli

 

Kimseler bilmesin diye halimi

Kendim kendisini böyle savunur;

Dışımdan içimin hali okunur,

İçim alev alev, içim besbelli.

 

İnsanlara karşı kapanıyorum;

Kıyılara, ormanlara, dağara

Hayatımı gizli tutamıyorum

 

Amor’un benimle, benim onunla

Döğüşmeden, çekişmeden sonunda

Gideceğim bir yol bulamıyorum. (Petrarca)